Obchody rocznicowe w Dębowcu

W 150. rocznicę wybuchu Powstania Styczniowego przedstawiciele Stowarzyszenia Miłośników Dębowca i Okolicy w obecności pocztów sztandarowych Gwardii Dębowieckiej i Szkoły Podstawowej im. Prof. Stanisława Pawłowskiego w Dębowcu, w dniu 26 stycznia 2013 r. uczcili pamięć mieszkańców, którzy na wezwanie Tymczasowego Rządu Narodowego udali się na pomoc powstańcom.

W licznej grupie mieszczan znaleźli się przede wszystkim członkowie istniejącej tu od 1772r. organizacji militarnej, założonej przez konfederatów barskich - Gwardii Narodowej, obecnie bardziej znanej pod nazwą Gwardii Dębowieckiej. Nie jest znana dokładna liczba ochotników, którzy tak w 1863 jak i 1864 r., pospieszyli do powstania. Źródła i tradycja wspominają o liczbie co najmniej 23 ochotników. Do dziś zachowały się dane o 19 z nich. Byli to:

• Józef Dąborowski - uczestnik walk pod Komorowem, więziony w

Radomiu;

• bracia Antoni Gawron i Józef Gawron – zesłani na Sybir;

• Antoni Gawroński – wzięty do niewoli i więziony w Twerze;

• Franciszek Gądarowski;

• Stanisław Jastrzębski – uczestnik walk pod Ratajami, wzięty do niewoli

i więziony w Twerze;

• Franciszek Koczoń;

• Wojciech Koczoń;

• Paweł Mastej;

• bracia Franciszek Mędrek – uczestnik walk pod Komorowem, zesłany

na Sybir i Karol Mędrek – ranny w walkach;

• Jan Pankiewicz – późniejszy rotmistrz Gwardii Narodowej w Dębowcu;

• bracia Szczepan Pękalski i Tytus Pękalski – zesłani na Sybir;

• Franciszek Piątkiewicz – żołnierz majora A. Łopackiego, płk.

D. Czachowskiego i generała J. Wysockiego, uczestnik walk pod

Radziwiłłowem, Stefankowem i Rzeczniowem, ranny w powstaniu;

• Franciszek Szafir;

• Feliks Wodyński;

• Bracia Leon Wodyński i Wacław Wodyński – obaj zginęli w powstaniu;

Na cmentarzy parafialnym w Dębowcu zachowały się groby dwóch powstańców – Jana Pankiewicza i Karola Mędrka. Na nich złożone zostały wiązanki kwiatów oraz zapalone znicze. Poprzez wymienienie nazwisk innych uczestników powstania oddano hołd wszystkim, którzy nie wahali się pospieszyć do walki z zaborcą.

Pamięć o powstańcach eksponowana jest również na czynnej w Muzeum Regionalnym w Jaśle wystawie rocznicowej. W jej ramach prezentowane są pamiątki związane z Gwardią Narodową, w szczególności pochodzący z 1846 r. orzeł z jej ówczesnego sztandaru.

Stowarzyszenie Miłośników Dębowca i Okolicy.