Wyjątkowa lekcja historii w Muzeum Polaków Ratujących Żydów

W najbliższą sobotę, 23 listopada 2019 roku, o godzinie 11:30, w Muzeum w Markowej rozpocznie się wzruszające spotkanie rodziny Ratujących z rodziną Ratowanych. Przybędzie Cipora Reem-Beer, w czasie Holokaustu ukrywana przez śp. Marię i Stanisława Dudków z Odrzykonia k. Krosna. Towarzyszyć jej będą najbliżsi krewni, a także liczna grupa młodzieży z Izraela. Wspólnie chcą uhonorować polską rodzinę, dzięki której Cipora Reem przetrwała niemiecką okupację.

 Cipora Reem jako Cecylia Dudek z Marią Dudek

W programie przygotowanym przez rodzinę Ratowanych znajdą się: prezentacja przybliżająca historię pomocy niesionej przez Stanisława i Marię Dudków, list gratulacyjny, a także poemat stworzony specjalnie na tę okazję. Całość uświetni utwór muzyczny przygotowany przez izraelską młodzież. Sobotnie spotkanie będzie wyjątkową lekcją historii opowiadanej z perspektywy własnego doświadczenia, w obecności potomków Ratujących i Ratowanych.

Stanisław Dudek

Spotkanie ściśle wiąże się z wydarzeniami, które swym początkiem sięgają okresu II wojny światowej. Cipora straciła w Holokauście całą swoją rodzinę. Matka Beila i siostra Mariem ukrywały się w we własnym domu i wskutek donosu zostały zabite przez Niemców. Zginęło też pozostałe rodzeństwo dziewczynki i jej ojciec Chemie Weinstein Beer. Jesienią 1940 roku babcia Cipory – Suesman Katz skontaktowała się ze Stanisławem i Marią Dudkami z Odrzykonia, prosząc, by ukryli półtoraroczną wówczas dziewczynkę. Dudkowie przygarnęli ją, ukrywszy jej prawdziwą tożsamość. Najpierw zgłosili w urzędzie gminy jako znalezioną sierotę, a następnie ochrzcili nadając imię Cecylia. Pogłoski o żydowskim pochodzeniu dziecka sprawiły, że Gestapo w Krośnie poddało je nawet specjalnemu „badaniu medycznemu”, jednak bezskutecznie. Dziewczynka pod opieką polskiej rodziny doczekała końca niemieckiej okupacji.

Po wojnie, dzięki działaniom organizacji żydowskich, udało się ustalić jej rzeczywiste pochodzenie. Wobec braku krewnych Cecylia trafiła do sierocińca w Krośnie. Po tułaczce po europejskich domach dziecka w 1948 roku trafiła do Izraela jako Cipora Beer. W 1960 roku wyszła za mąż. Po latach jej rodzina rozpoczęła poszukiwania Polaków, którzy uratowali Ciporę Reem-Beer. Postarano się też o ich uhonorowanie – w 2009 roku Maria i Stanisław Dudkowie zostali uznani za Sprawiedliwych wśród Narodów Świata.

Cipora Reem z rodziną

Muzeum Polaków Ratujących Żydów podczas II wojny światowej im. Rodziny Ulmów w Markowej.