ZUS się zmienia
Rozmowa z Markiem Smolińskim – Kierownikiem Oddziału ZUS w Jaśle

Naszą rozmowę rozpocznę od najtrudniejszego , moim zdaniem, pytania. Ostatnio czasy dla Zakładu Ubezpieczeń Społecznych były niespokojne. Zmiany na stanowisku Prezesa ZUS, zmiany statutowe i organizacyjne. Czy w jakiś sposób dotyczyły one bezpośrednio jasielskiego Oddziału i jego klientów?
Nowy statut ZUS, nadany w lipcu ubr., zmienił strukturę organizacyjną jednostek. Spośród istniejących oddziałów ZUS wyznaczono 16 oddziałów wojewódzkich, a pozostałe straciły swoją rangę. Tworząc nowe struktury organizacyjne nie uwzględniono zakresu zadań wykonywanych przez jednostki, tj. nie wzięto pod uwagę wielkości obsługiwanego portfela ubezpieczonych, świadczeniobiorców i płatników oraz realizacji zadań dodatkowych. W wyniku restrukturyzacji powstały oddziały wojewódzkie o bardzo zróżnicowanej wielkości. Tworzenie tak dużych jednostek, z uwagi na rozległość województw nie sprzyja to sprawnemu zarządzaniu i przepływowi informacji. Mogło to spowodować chaos organizacyjny, w tym redukcję zatrudnienia. To, m.in. dzięki poparciu naszych parlamentarzystów, z którymi Oddział współpracuje, niekorzystną dla nas i dla naszych klientów reformę udało się w porę zatrzymać. Pan Premier oraz Prezes ZUS dostrzegli, że reforma odsunęłaby nasz Zakład od społeczeństwa. Spowodowałaby ona szereg utrudnień dla klientów, chociażby to, że wiele osób zmuszonych byłoby do załatwiana swoich spraw w miastach wojewódzkich, oddalonych od miejsca zamieszkania nawet ok. 200 km.
W sposób wyraźny, obniżona zostać mogła jakość wykonywanych zadań z zakresu obsługi naszych klientów. Na szczęście okres zmian jest już częściowo za nami.
Kieruje Pan jasielskim Oddziałem ZUS od grudnia 2002 r. Jak ocenia Pan
z perspektywy 5 lat pracę w tej jednostce?
Czas biegnie naprzód i dzisiejszy ZUS znacznie różni się od tego sprzed kilku lat.
Przed laty praca w naszej instytucji miała bardziej spokojny charakter, a zawdzięczaliśmy to stabilnym przepisom. Przemiany ustrojowe i reforma ZUS zdynamizowała realizację naszych statutowych zadań. Przypomina ona pracę na giełdzie papierów wartościowych, gdzie liczy się czas, tempo, a przede wszystkim dobro klienta.
Oddział aktualnie obsługuje 53.131 płatników składek, dla porównania w 2002 roku obsługiwał ich 36.562 . Wielkość portfela emerytalno-rentowego obecnie wynosi 113.873, w roku 2002 wynosiła 112.260.Na przestrzeni lat wzrosła liczba obsługiwanych klientów, przybyło zadań do realizacji. Na terenie działania naszego Oddziału mieszka ok. 600 tys., w tym 314.363 podlegających ubezpieczeniu społecznym w różnych formach.
Mówiąc o tym należy wspomnieć, że mimo wzrostu zadań, stale maleje zatrudnienie. Jasielski Oddział ZUS przez lata utrzymuje dobrą pozycję wśród pozostałych 42 oddziałów w zakresie realizowanych zadań. Potwierdzają to osiągane wskaźniki oraz dobre wyniki terminowo realizowanych zadań. zawdzięczamy to w dużej mierze dobrej pracy kadry pracowniczej, niestety jeszcze nisko opłacanej. Ok.85 % to kobiety.
Pracujemy w szybkim tempie, ponieważ wiemy, jak cenny jest czas naszych klientów, a poza tym wiążą nas ustawowo ustalone terminy.
Wzrasta liczba realizowanych zadań, a maleje zatrudnienie. Pojawia się obawa, że w pewnym momencie zadania mogą was przerosnąć.
I w tym przypadku nieco się Pani myli. Wciąż podnosimy kwalifikacje pracowników (60 % - to osoby z wyższym wykształceniem) i doskonalimy organizację pracy, aby sprostać oczekiwaniom naszych klientów. Pracujemy nad tym, aby wyeliminować wszystko to, co można nazwać zbędną biurokracją. Pracownicy najczęściej kontaktują się ze sobą pocztą elektroniczną, w ten sposób można zdobyć informacje w kilka sekund, bez „chodzenia po piętrach” i zużycia materiałów biurowych. Posługujemy się również intranetem, z którego można pobrać najważniejsze informacje
i nowości. Większość płatników przesyła nam część swojej dokumentacji drogą elektroniczną. Poza tym funkcjonują informacje telefoniczne, np. dla płatników składek, w ten sposób podstawowe informacje można zdobyć nie wychodząc z domu.
Należy również wspomnieć, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych uruchomił nową elektroniczną usługę dla klientów ZUS – Elektroniczny Urząd Podawczy. Dzięki niemu klienci ZUS mogą załatwić niektóre sprawy przez internet.
Wizerunek ZUS w społeczeństwie zmienia się na korzyść, lecz w dalszym ciągu część Polaków nie jest skora uwierzyć w to, że dzisiejszy ZUS to instytucja nowoczesna i przyjazna klientom. W jaki sposób przekonałby Pan wątpiących?
Na wizerunku ZUS wciąż ciąży wiele stereotypów. Tymczasem fakty mówią same za siebie i pokazują, jak bardzo są one nieprawdziwe i krzywdzące. Ludzie nie lubią ZUS, ponieważ uważają, że jest on winien temu, iż składki wpłacane na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych są zbyt wysokie, a późniejsze świadczenia, czyli emerytury i renty są zbyt niskie. Ale nie ZUS o tym decyduje. Należy uświadomić społeczeństwu, że nasz Zakład jest tylko instytucją państwową, która wykonuje zadania nałożone na nią przez parlament i rząd. Jasielski Oddział, jak i pozostałe jednostki organizacyjne, zawsze dążył i dąży do sprostania oczekiwaniom społecznym. Kładziemy nacisk na to, aby relacje z naszymi klientami były satysfakcjonujące i konstruktywne.
Ciągle pracujemy nad poprawą wizerunku naszej instytucji, doskonalimy organizację pracy. Wszystko po to, aby sprostać oczekiwaniom naszych klientów, aby ZUS był nowoczesną instytucją. Bardzo cenię sobie współpracę z parlamentarzystami wszystkich opcji politycznych, układów państwowych i samorządowych. To w wyniku wspólnych działań możemy pomagać jednostkom gospodarczym i budżetowym, gdy przeżywają okresowe kłopoty finansowe.
Nowoczesna instytucja kojarzy mi się z tym, że funkcjonuje w ten sposób, iż to nie ja „dobijam się do jej drzwi”, tylko ona stara się dotrzeć do mnie...
Jeśli to, co Pan mówi miałoby być miernikiem nowoczesności, to ZUS, jak już wcześniej wspomniałem, jak najbardziej zasługuje na taki przymiot. Nie tylko staramy się być użyteczni i przyjaźni na miejscu, w naszych placówkach, lecz wychodzimy naprzeciw potrzebom naszych klientów. W skali ogólnopolskiej Zakład prowadzi m.in. infolinię, stronę internetową: www.zus.pl, z której można uzyskać wiele istotnych informacji, np. dotyczących wysokości składek na ubezpieczenia społeczne. Istnieje również możliwość pobrania licznych poradników w formie plików. Oddział ZUS w Jaśle od stycznia 2008 r. rozpoczął współpracę z internetowym portalem miasta Jasła: www.jaslo4u.pl.
Aby wyjść naprzeciw naszym klientom oferujemy im także bezpłatne szkolenia w różnym zakresie, organizujemy „dni otwarte” w ZUS, chociażby takie jak w ubiegłym roku „Dzień Seniora” , „Dzień Otwarty dla Osób Niepełnosprawnych.” Prowadzimy także liczne akcje informacyjne.
Jakie zadania czeka ZUS w 2008 r ?
Oprócz realizacji podstawowych zadań nałożonych na ZUS, uważam, że najważniejszym zadaniem będzie dokończenie reformy emerytalno-rentowej i jej wdrożenie, ustalenie prawa i wypłata wcześniejszych emerytur oraz sprawne realizowanie zadań akcyjnych, zleconych przez władze państwowe
Czego życzy Pan sobie jako kierujący Oddziałem ZUS w Jaśle i czego życzy Pan swoim klientom?
Naszym klientom i przyjaciołom pragnę życzyć w Nowym 2008 roku zdrowia i spokoju, wszelkiej pomyślności, licznych sukcesów zawodowych i biznesowych, zadowolenia
z pracy naszej instytucji oraz wszelkiej osobistej pomyślności.
Dziękuję bardzo za rozmowę.
Dziękuję.
