Program uczniów jasielskiego Ekonomika poleci w kosmos

Uczniowie z Zespołu Szkół nr 4 z III klasy liceum o profilu proinżynierskim w składzie: Hubert Zając (3i), Mateusz Kordek (3i) i Wiktor Myśliwiec (3i) biorą udział w projekcie naukowym AstroPi, którego celem jest badanie życia na Ziemi lub w kosmosie. Organizatorem przedsięwzięcia jest Europejska Agencja Kosmiczna przy współpracy z Fundacją Raspberry Pi. Program komputerowy wspomnianych autorów został zakwalifikowany do trzeciej fazy eksperymentu co oznacza, że zostanie uruchomiony na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej.

Astro Pi jest projektem edukacyjnym Europejskiej Agencji Kosmicznej prowadzonym we współpracy z Fundacją Raspberry Pi. Stwarza on ogromną okazję do prowadzenia projektu naukowego w kosmosie, a konkretnie na pokładzie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. Obecnie badania astronomiczne prowadzona na powierzchni Ziemi, a także prowadzone w przestrzeni kosmicznej wymagają umiejętności programowania. Wykorzystuje się je nie tylko do pozyskiwania danych lecz także do ich analizy. Ludzie z środowiska naukowego pracują z olbrzymią ilością różnorodnych danych, które dodatkowo są obarczone szumem, koniecznym do odfiltrowania. W związku z tą sytuacją  potrzebni są specjaliści i specjalistki, którzy zajmą się zbieraniem i analizą danych. Konkurs Astro Pi to idealne pole do sprawdzenia się w roli programisty pracującego na nowoczesnych technologiach kosmicznych. Zadaniem uczestników konkursu jest napisanie programu komputerowego w języku Python, działającego na komputerach Raspberry Pi, w celu przeprowadzenia badań naukowych w warunkach mikrograwitacji.

W pierwszym etapie konkursu uczniowie utworzyli drużynę i wyznaczyli cele projektu. Spośród możliwości badania życia na Ziemi lub życia w kosmosie grupa postanowiła badać życie na Ziemi. Aby dostać się do kolejnego etapu należało sporządzić opis eksperymentu wraz z określeniem rodzaju danych, które będą zbierane, a także określenia jakie moduły zainstalowane na specjalnym komputerze będą wykorzystane. Głównym celem projektu było badanie zachodzących zmian linii brzegowej. Zdjęcia zrobione podczas eksperymentu zostaną porównane, ze starszymi zdjęciami satelitarnymi. Pozwoli to sprawdzić zmiany kształtu linii brzegowej, jej erozję, wdzieranie się jej w głąb lądu oraz zmianę poziomu wód. Drugim celem będzie zbadanie zmian koryt rzek, powierzchni większych zbiorników wodnych, a także zalesienia. W przeprowadzonym eksperymencie zaplanowano wykorzystanie kamery HQ. Organizatorzy eksperymentu uznali pomysł jako interesujący i zakwalifikowali go do drugiej fazy eksperymentu. W drugim etapie eksperymentu został napisany program w języku Python dzięki któremu zostaną zebrane potrzebne dane. Program przetestowano na otrzymanym komputerze Raspberry Pi i przesłano do organizatorów.

Organizatorzy eksperymentu przetestowali program i nie znajdując w nim błędów zakwalifikowali go do trzeciej fazy eksperymentu nadając mu status FLIGHT co oznacza, że zostanie on uruchomiony na komputerze znajdującym się na pokładzie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej na przełomie kwietnia i maja 2023 r. Zebrane przez program dane zostaną odesłane zespołowi z Ekonomika. W ostatnim etapie eksperymentu naukowego zespół dokona analizy i interpretacji otrzymanych danych. Finalnie powstanie raport zawierający wyniki i wnioski z przeprowadzonej analizy.

Projekt został zrealizowany w ramach Szkolnego Koła Informatyki i Robotyki działającego
w Zespole Szkół nr 4 w Jaśle, którego opiekunem jest Wincenty Skwarek nauczyciel informatyki, fizyki i przedmiotów zawodowych. Zajęcia koła odbywają się w dwóch grupach: początkującej i zaawansowanej. Uczestnikami zajęć są uczniowie interesujący się informatyką, robotyką i zagadnieniami technicznymi. W ramach koła uczniowie uczą się programować komputery oraz mikrokontrolery, projektują i budują roboty oraz inne urządzenia mechatroniczne. Uczniowie biorą udział konkursach i zawodach programistycznych
i robotycznych. Na potrzeby konkursów powstało również kilka prac naukowych, które zajęły wysokie lokaty.

ZS nr 4 w Jaśle