Przebarwienia zębów od czerwonego wina. Co warto wiedzieć przed Dniami Wina w Jaśle?

Kieliszek czerwonego wina może zostawić po sobie coś więcej niż tylko smak. Po kilku degustacjach na powierzchni zębów czasem pojawia się ciemniejszy, fioletowawy osad, szczególnie przy linii dziąseł i w miejscach, gdzie łatwiej zatrzymuje się płytka nazębna. Podczas Dni Wina w Jaśle okazji do próbowania kolejnych win będzie sporo. Skąd właściwie biorą się przebarwienia zębów po czerwonym winie i dlaczego zaraz po degustacji lepiej zacząć od wody niż szczoteczki?

Dni Wina w Jaśle 2026. Jubileuszowa edycja od 28 do 30 sierpnia

Tegoroczne Międzynarodowe Dni Wina będą już dwudziestą odsłoną wydarzenia. Pierwsza edycja odbyła się w Jaśle w 2005 roku, a z czasem do degustacji na rynku dołączyły m.in. konkursy, warsztaty i wizyty w okolicznych winnicach. W ubiegłym roku podczas XIX edycji Jasło świętowało z tej okazji przez trzy dni.

Jubileuszowe Dni Wina odbędą się od 28 do 30 sierpnia 2026 roku. Ogrody Winne na jasielskim Rynku będą otwarte w piątek od 18:00 do 22:00, w sobotę od 11:00 do 23:00, a w niedzielę od 12:00 do 20:00. Wstęp na teren wydarzenia jest bezpłatny, natomiast za degustacje i wino na poszczególnych stoiskach płaci się osobno. W programie znalazły się również warsztaty degustacyjne, Konkurs Polskich Win, wydarzenia kulturalne oraz Dzień Otwartych Winnic.

Ten ostatni rozpocznie się już w piątek. Uczestnicy odwiedzą po trzy winnice na każdej z dwóch przygotowanych tras, a w każdym miejscu spróbują co najmniej trzech win. Bilet kosztuje 350 zł od osoby i obejmuje również przejazd oraz regionalne przekąski. Dla zębów oznacza to wielokrotny kontakt z winem w ciągu kilku godzin.

Czerwone wino a zęby. Skąd biorą się przebarwienia?

Czerwone wino zawiera dużo polifenoli, czyli związków roślinnych kojarzonych między innymi z działaniem przeciwutleniającym. Do tej grupy należą też antocyjany, czyli barwniki odpowiadające za czerwone i fioletowe odcienie wina. Po wypiciu część tych związków może pozostawać na powierzchni zębów.

Powierzchnia szkliwa nie pozostaje całkowicie odsłonięta. Pokrywa ją cienka warstwa zbudowana między innymi z białek pochodzących ze śliny, określana jako błonka nabyta.

Jak wpływa ona na barwienie zębów, sprawdzali Gordon Proctor i jego zespół z King's College London. W badaniu „Salivary proteins interact with dietary constituents to modulate tooth staining” wykorzystali hydroksyapatyt, czyli minerał stanowiący główny składnik szkliwa zębów. Dzięki temu mogli w warunkach laboratoryjnych odtworzyć powierzchnię podobną do szkliwa i sprawdzić, w jaki sposób przyłączają się do niej polifenole obecne m.in. w czerwonym winie.

Obecność niektórych białek ślinowych, szczególnie bogatych w prolinę, zwiększała wiązanie antocyjanów pochodzących ze skórek winogron. To pomaga wyjaśnić, dlaczego barwniki czerwonego wina mogą utrzymywać się na powierzchni zębów nawet po zakończeniu degustacji.

Takie zmiany zalicza się przede wszystkim do przebarwień zewnętrznych, czyli osadu znajdującego się na powierzchni zęba. Jego widoczność może różnić się między osobami oraz zależy między innymi od stanu powierzchni zębów oraz ilości obecnego na nich osadu.

Czy czerwone wino niszczy szkliwo? Znaczenie ma jego kwasowość

Kolor to tylko jedna część problemu. Wino jest kwaśnym napojem, dlatego przy częstym kontakcie ze szkliwem pojawia się temat erozji zębów.

Erozja oznacza stopniową utratę składników mineralnych twardych tkanek zęba pod wpływem kwasów. W przeciwieństwie do próchnicy, proces ten zachodzi bez udziału kwasów wytwarzanych przez bakterie.

Wpływ różnych napojów alkoholowych na szkliwo sprawdzili Radomir Barac i jego zespół w badaniu opublikowanym w 2023 roku w „Advances in Clinical and Experimental Medicine". Wykorzystano do niego 33 usunięte ludzkie zęby trzonowe, z których przygotowano próbki wystawiane cyklicznie na kontakt z czerwonym winem, białym winem, piwem lub sokiem pomarańczowym.

Badacze obserwowali zmiany powierzchni szkliwa i powiązali ich nasilenie między innymi z pH oraz całkowitą kwasowością napoju.

Był to eksperyment laboratoryjny z powtarzanymi ekspozycjami, więc jego warunki znacznie różniły się od wypicia kieliszka wina na jasielskim Rynku. Wynik obrazuje bardziej fakt, że kwaśne wino ma potencjał do osłabienia szkliwa, zwłaszcza gdy kontakt z nim często się powtarza.

Czy myć zęby od razu po czerwonym winie?

American Dental Association (ADA), największa amerykańska organizacja zrzeszająca dentystów, zaleca po spożyciu kwaśnych produktów przepłukać jamę ustną wodą zamiast od razu sięgać po szczoteczkę.

Przy kwaśnych napojach ślina pomaga neutralizować i usuwać kwasy, a powierzchnia szkliwa potrzebuje czasu na ponowne utwardzenie. W materiałach dla pacjentów pojawia się zalecenie, by ze szczotkowaniem odczekać około godziny.

Jak usunąć przebarwienia zębów po czerwonym winie?

Jeśli po degustacji zęby wydają się ciemniejsze, łatwo próbować usunąć osad mocniejszym szczotkowaniem. Większy nacisk nie jest najlepszym sposobem na pozbycie się przebarwień, szczególnie po wcześniejszym kontakcie szkliwa z kwaśnym winem.

Po odczekaniu około godziny zęby najlepiej umyć tak jak zwykle, bez mocnego dociskania szczoteczki. Najlepiej wcześniej wybrać szczoteczkę do zębów z miękkim włosiem. Takie włókna wystarczają do codziennego usuwania płytki nazębnej, a przy delikatnym szczotkowaniu zmniejszają ryzyko podrażnienia dziąseł.

Ponadto wśród szczoteczek do zębów można znaleźć modele elektryczne i soniczne wyposażone w czujnik nacisku. Gdy szczoteczka jest dociskana zbyt mocno, urządzenie sygnalizuje to użytkownikowi, a w niektórych modelach dodatkowo zmniejsza intensywność pracy. To przydatna funkcja dla osób, które mają tendencję do mocnego szorowania zębów.

Warto też pamiętać o oczyszczaniu miejsc, do których szczoteczka dociera najsłabiej. Osad może gromadzić się przy brzegach zębów oraz w przestrzeniach między nimi, dlatego codzienna higiena obejmuje oczyszczanie ich nicią dentystyczną lub odpowiednio dobranymi szczoteczkami międzyzębowymi.

Jeśli przebarwienia pozostają, mimo regularnego mycia, higienistka stomatologiczna pomoże ocenić, czy potrzebne jest profesjonalne usunięcie osadu.

Czy pasta wybielająca pomaga na przebarwienia po winie?

Nie wszystkie pasty określane jako wybielające działają w ten sam sposób. Część z nich zawiera składniki ścierne lub polerujące, które podczas szczotkowania pomagają usuwać osad znajdujący się na powierzchni zębów. W innych wykorzystuje się składniki wspomagające rozkład lub usuwanie zewnętrznych przebarwień.

W przypadku osadu po kawie, herbacie czy czerwonym winie chodzi o przebarwienia powierzchniowe. Pasta wybielająca może znacząco pomóc zmniejszyć ich widoczność, ale mocniejsze dociskanie szczoteczki czy nakładanie większej ilości pasty nie przyspieszy bezpiecznie tego procesu.

Warto odróżnić usuwanie osadu od właściwego wybielania zębów. Pasta może oczyścić powierzchnię z przebarwień i dzięki temu odsłonić naturalny kolor szkliwa. Profesjonalne wybielanie działa jednak inaczej, bo wykorzystuje związki wybielające, które wpływają na barwne cząsteczki znajdujące się w tkankach zęba.

Wybielanie zębów przed Dniami Wina w Jaśle? Termin ma znaczenie

Jeśli ktoś planuje profesjonalne wybielanie pod koniec sierpnia, warto przy ustalaniu terminu wspomnieć stomatologowi o planowanym udziale w Dniach Wina w Jaśle.

Podatność wybielonego szkliwa na barwienie czerwonym winem sprawdzali Priscila Liporoni i jej zespół. W eksperymencie opublikowanym w 2010 roku próbki szkliwa wybielono 35-procentowym nadtlenkiem wodoru, a następnie wystawiono na działanie czerwonego wina 30 lub 150 minut po zabiegu.

W obu przypadkach czerwone wino prowadziło do przyciemnienia wcześniej wybielonych próbek. Był to jednak eksperyment laboratoryjny przeprowadzony na konkretnym modelu wybielania, więc wynik nie wyznacza czasu, po którym każdy może bezpiecznie wrócić do picia czerwonego wina.

Po wybielaniu najlepiej trzymać się zaleceń stomatologa dotyczących jedzenia i picia po konkretnym zabiegu. Jeśli wybielanie można zaplanować zarówno przed, jak i po Dniach Wina, warto od razu zapytać lekarza, który termin będzie rozsądniejszy przy planowanych degustacjach.

Artykuł sponsorowany