Tak dawniej obchodzono święto plonów

Obrzędy dziękczynne za ukończenie żniw i zebrane plony mają w Europie wielowiekową tradycję. Sięga ona czasów wczesnego średniowiecza. Wiele z pogańskich zwyczajów, przeniknęło w kolejnych wiekach do tradycji ludowej. Do dzisiaj stanowią one element ceremoniału dożynkowego na polskiej wsi. O tym, jak dawniej świętowano zbiory, można było się przekonać, odwiedzając w miniony weekend Karpacką Troję w Trzcinicy.

Impreza plenerowa „Święto Plonów – odwieczna tradycja” została zorganizowana w ramach 31. edycji Europejskich Dni Dziedzictwa. Słoneczna aura sprawiła, że Skansen Archeologiczny Karpacka Troja w Trzcinicy odwiedziło w weekend liczne grono turystów oraz mieszkańców Jasła i okolic.

Głównym punktem programu weekendowego wydarzenia była inscenizacja pt. „Urodzaj – czas radości”. Rekonstruktorzy zaprosili publiczność do obejrzenia widowiska, w którym ukazane zostały tradycje święta plonów z czasów przedchrześcijańskich i okresu nowożytnego. Przygotowała ją Drużyna Grodu Horodna, do której należą rekonstruktorzy z Jasła, Przemyśla, Krakowa, czy też Rzeszowa.   

- Naszym zamiarem było przedstawianie tego, jak dawniej wyglądało życie rolników i obrzędy święta plonów. Część pierwsza inscenizacji poświęcona była czasom przedchrześcijańskim i związana była z religią naszych przodków. Pokazaliśmy między innymi jak mogła wyglądać ceremonia poświęcenia plonów według trzynastowiecznego opisu kronikarza Saxo Gramatyka, który opisał jak Słowianie na wyspie Rugii w świątyni w Arkonie dziękowali bóstwom za zbiory. W drugiej części widowiska pokazaliśmy z kolei kontynuację tradycji słowiańskich. Chcieliśmy uzmysłowić to, że pomimo zmiany religii z pogańskiej na chrześcijaństwo, niektóre tradycje pozostały żywe. W tym przypadku zabraliśmy publiczność do czasów nowożytnych, na polską wieś – wyjaśnia Bartosz Rycerz, członek Drużyny Grodu Horodna.

Warto dodać, że na gości skansenu, czekało w weekend wiele innych atrakcji. Wystarczy wspomnieć o pokazach wczesnośredniowiecznego uzbrojenia, łucznictwa, obróbki skóry, drewna i lnu, dawnej kuchni, wyplatania wianków oraz pogadanka o ziołach. Najmłodsi pasjonaci historii mogli wziąć udział w grach i zabawach nawiązujących do tradycji wczesnośredniowiecznych.      

MD